10 خرداد 1403

باشگاه کشاورزان جوان

کانون روستازادگان سرزمین آفتاب

مکانیزاسیون کشاورزی

رشد فزاینده جمعیت جهان موجب افزایش توجه جوامع بشری به اهمیت بخش کشاورزی شده است.بدون شک ،اولین و مهمترین نیاز انسان،نیازهای غذایی اوست که به صورت مستقیم و غیر مستقیم با کشاورزی در ارتباط است.بشر همواره به شیوه های مختلف به دنبال تامین غذای خود و دام هایش بوده است.بشر همواره به شیوه های مختلف به دنبال تامین غذای خود و دام هایش بوده است.و بدین منظور در طی اعصار گوناگون از شیوه های مختلفی بهره جسته است که همواره سیری صعودی به سمت افزایش عملکرد محصول را داشته است.عملیات کشاورزی ابتدا توسط انسان و دام و به وسیله ابزار آلات بسیار ساده انجام می گرفت.اما با پیدایش آهن که از آن برای ساخت انواع خیش ها استفاده شد،همچنین اختراع موتور بخار در اواخر قرن هجدهم توسط جیمز وات و پس از آن استفاده از موتورهای احتراق داخلی از اوایل قرن بیستم،روز به روز بر اهمیت این بخش افزوده شده است به طوری که امروزه مکانیزاسیون و بهره گیری از آن در امر تولید محصولات کشاورزی به جزءلاینفک این بخش تبدیل شده است.

مکانیزاسیون کشاورزی به معنای مکانیکی کردن عملیات کشاورزی است و دارای دو معنای عام و خاص می باشد.مکانیزاسیون در معنای عام،تمامی مسائل و تجزیه و تحلیل های کلی مرتبط با کشاورزی و مدیریت آن ها را شامل می شود.به طور کلی می توان مکانیزاسیون را به عنوان استفاده از تکنولوژی روز در کشاورزی برای دستیابی به توسعه پایدار بیان نمود.

مکانیزاسیون در دو بحث فنی و اقتصادی مطرح می شود. در بعد فنی آن،مسائل مربوط به ماشینی کردن کشاورزی و در بعد اقتصادی،مدیریت مناسب برای افزایش درآمد و کاهش هزینه ها مدنظر قرار می گیرد.مبحث مکانیزاسیون کشاورزی در ایران از سال 1345،یعنی سالی که قرار داد بین ایران و جمهوری رومانی به منظور خرید تراکتور و بعضی ادوات کشاورزی منعقد شد،مورد بحث متخصصین فن بوده است.

مفهوم مکانیزاسیون کشاورزی

مکانیزاسیون کشاورزی مجموعه ای از علوم و فنون کاربردی است که مطالعه،شناخت و به کارگیری انواع مختلف ماشین و ابزار نیروی محرک در مراحل مختلف تولید و در فرآوری محصولات کشاورزی را شامل می شود.این مجموعه که با توجه به ابعاد فنی،اقتصادی و اجتماعی به کار گرفته می شود،در برگیرنده فناوری طراحی و تولید انبوه،تغییر در ساختار فنی،بهسازی،تعمیر،سرویس،انتخاب،کاربرد و تعویض انواع ماشین ها و تجهیزات می باشد.به عبارت دیگر مکانیزاسیون،استفاده از وسایل و ادوات مکانیکی و به عبارت کلی تر استفاده از تکنولوژی روز در کشاورزی به منظور افزایش کمی و کیفی تولیدات کشاورزی و افزایش بهره وری با رعایت تمام جوانب و دستیابی به توسعه پایدار می باشد.

سیرتکامل مکانیزاسیون کشاورزی در جهان

در ابتدا،عملیات کشاورزی توسط انسان و دام و به وسیله ابزارآلات چوبی بسیار ساده انجام می گرفت.سپس با پیدایش آهن،از آن برای ساخت انواع خیش ها استفاده شد.این سیر تکامل از وسایل و ابزارآلات همچنان ادامه یافت تا اینکه موتور بخار در اواخر قرن هجدهم توسط جیمز وات اختراع شد.صدسال بعد، یعنی اواخر قرن نوزدهم در تراکتور های زراعی غول پیکری که برای مزارع وسیع امریکا ساخته شده بودند؛موتور بخار به کار گرفته شد.

مکانیزاسیون کشاورزی تا قرن بیستم  که با ظهور موتورهای احتراقی همراه بود پیشرفت سریعی نداشت.به موازات اینکه موتورهای احتراقی در صنعت حمل و نقل منبع قدرت اصلی شدند،به تدریج جای اسب و موتورهای بخار برای کاشت،داشت و برداشت را نیز گرفتند.بدین ترتیب شرایط تکامل تراکتور فراهم شد وتحولی شگرف در کشاورزی پدید آمد.تعداد تراکتور در کشورهای توسعه یافته به طرز عجیبی افزایش یافت به خصوص در کشور آمریکا در سال 1907 تنها 600 تراکتور مورد استفاده قرار می گرفت،اما در سا 1950 تعداد این تراکتورها به سه میلیون و چهارصد هزار رسید.تغییرات عمده اخیر در این صنعت باعث شده است تا روز به روز بر کیفیت این تراکتورها افزوده شود و تراکتورها حجم زیادی از کارها را با استفاده از سیستم های الکترونیکی و کنترلی انجام دهند و به طور کلی مکانیزاسیون کشاورزی کارآیی و بهره وری کشاورزی را به شدت افزایش داده است.

ادامه دارد…

مکانیزاسیون کشاورزی (2)

About Author